Từ năm 2027, thiết bị điện tử cũ bị cấm nhập khẩu?

1. Khung Pháp Lý Về Việc Cấm Nhập Khẩu Thiết Bị Công Nghệ Số Đã Qua Sử Dụng

Hoạt động nhập khẩu thiết bị công nghệ số đã qua sử dụng tại Việt Nam chịu sự điều chỉnh của hệ thống văn bản quy phạm pháp luật từ cấp Luật đến các Thông tư chuyên ngành. Việc cập nhật danh mục cấm nhập khẩu năm 2026 là bước cụ thể hóa chính sách quản lý nhà nước đối với hàng hóa công nghệ số, bảo vệ môi trường và bảo đảm an toàn cho người tiêu dùng.

Văn bản quy định trực tiếp

Văn bản pháp lý cốt lõi điều chỉnh danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu này là Thông tư 63/2026/TT-BKHCN do Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành ngày 27/10/2026. Thông tư này ban hành kèm theo Phụ lục công bố chi tiết Danh mục sản phẩm công nghệ số đã qua sử dụng cấm nhập khẩu, được định danh cụ thể theo hệ thống Mã số hàng hóa (mã HS).

Thông tư 63/2026/TT-BKHCN chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2027. Văn bản này thay thế hoàn toàn Thông tư 11/2018/TT-BTTTT ngày 15/10/2018 của Bộ Thông tin và Truyền thông trước đây về danh mục sản phẩm công nghệ thông tin đã qua sử dụng cấm nhập khẩu.

Các văn bản pháp luật liên quan

Bên cạnh Thông tư 63/2026/TT-BKHCN, hoạt động xuất nhập khẩu các mặt hàng này còn chịu sự quản lý chung của các văn bản luật cấp cao hơn:

• Luật Quản lý ngoại thương 2017 (Luật số 05/2017/QH14): Quy định về quyền tự do kinh doanh xuất nhập khẩu của thương nhân (Điều 5) và các hành vi bị nghiêm cấm trong quản lý ngoại thương (Điều 7).

• Luật Hải quan và các văn bản hướng dẫn phân loại hàng hóa: Quy định về Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam và việc xác định mã HS 08 chữ số khi làm thủ tục hải quan.

Điểm cốt lõi trong chính sách: Việc ban hành Thông tư 63/2026/TT-BKHCN kế thừa nguyên tắc quản lý từ Thông tư 11/2018/TT-BTTTT, đồng thời chuẩn hóa danh mục cấm theo Hệ thống mã HS hiện hành, mở rộng phạm vi kiểm soát đối với hàng tân trang và linh kiện điện tử cũ.

2. Chi Tiết Các Dòng Điện Thoại Cũ và Máy Tính Cũ Thuộc Danh Mục Cấm Nhập Khẩu

Danh mục ban hành kèm theo Thông tư 63/2026/TT-BKHCN quy định chi tiết các nhóm sản phẩm công nghệ số đã qua sử dụng bị cấm nhập khẩu. Trong đó, điện thoại di động đã qua sử dụng và máy tính cũ là hai nhóm hàng hóa phổ biến nhất bị kiểm soát nghiêm ngặt.

Nhóm điện thoại cũ và thiết bị viễn thông (Mã HS 8517 và 8544)

Theo quy định tại Phụ lục Thông tư 63/2026/TT-BKHCN, toàn bộ các dòng điện thoại di động và thiết bị truyền/nhận dữ liệu đã qua sử dụng thuộc nhóm mã HS 8517 đều nằm trong diện cấm nhập khẩu tuyệt đối, bất kể thiết bị đó còn hoạt động tốt hay đã qua sửa chữa.

Bảng dưới đây chi tiết hóa các phân nhóm điện thoại và thiết bị viễn thông cũ bị cấm nhập khẩu từ ngày 01/01/2027:

Nhóm máy tính cũ và thiết bị xử lý dữ liệu (Mã HS 8471 và 8470)

Nhóm mặt hàng máy tính và thiết bị xử lý dữ liệu tự động đã qua sử dụng chịu sự quản lý tại nhóm mã HS 8471 và 8470. Quy định cấm áp dụng cho cả máy tính nguyên chiếc lẫn các bộ phận chức năng cấu thành.

Các dòng máy tính và thiết bị tính toán cũ bị cấm nhập khẩu bao gồm:

• Máy tính cá nhân và thiết bị xử lý dữ liệu (Nhóm HS 8471): Máy tính xách tay (laptop), máy tính để bàn (desktop), máy tính bảng, máy chủ (server) và các bộ phận chức năng thuộc nhóm 8471 đã qua sử dụng.

• Máy tính tiền và máy tính chuyên dụng (Nhóm HS 8470): Máy tính và các máy ghi, tái tạo, hiển thị dữ liệu loại bỏ túi có chức năng tính toán; máy kế toán, máy đóng dấu bưu phí, máy bán vé và các loại máy tương tự có gắn bộ phận tính toán; máy tính tiền đã qua sử dụng.

Các thiết bị công nghệ số khác cùng thuộc danh mục cấm

Ngoài điện thoại và máy tính, Thông tư 63/2026/TT-BKHCN còn mở rộng danh mục cấm đối với nhiều nhóm thiết bị điện tử kỹ thuật số đã qua sử dụng khác:

• Thiết bị hình ảnh (Nhóm HS 8525): Máy ảnh kỹ thuật số, camera truyền hình, máy quay phim và thiết bị ghi hình đã qua sử dụng.

• Thiết bị âm thanh (Nhóm HS 8518): Micro, loa, tai nghe chụp tai, tai nghe nhét tai, bộ khuếch đại âm thanh điện tử và các thiết bị khuếch đại âm thanh khác đã qua sử dụng.

• Thiết bị hiển thị và thu phát sóng: Màn hình, máy chiếu, thiết bị thu hình, thiết bị thu phát sóng vô tuyến, radar và thiết bị điều khiển từ xa bằng sóng vô tuyến đã qua sử dụng.

• Linh kiện điện tử: Mạch in, mạch điện tử tích hợp (chip/IC), các loại dây và cáp điện thuộc mã HS quy định.

3. Mở Rộng Phạm Vi Điều Chỉnh: Hàng Tân Trang (Refurbished), Linh Kiện và Quy Tắc Áp Dụng Mã HS

Thông tư 63/2026/TT-BKHCN bổ sung và làm rõ nhiều nguyên tắc pháp lý quan trọng nhằm ngăn chặn hành vi lách luật thông qua việc nhập khẩu linh kiện tháo rời hoặc nhập khẩu hàng tân trang (refurbished).

Nguyên tắc áp dụng Danh mục mã HS

Căn cứ Phụ lục Thông tư 63/2026/TT-BKHCN, việc áp dụng Danh mục sản phẩm cấm nhập khẩu được thực hiện theo các cấp độ mã HS sau:

1. Trường hợp quy định đến nhóm 04 chữ số: Áp dụng đối với toàn bộ các mã số hàng hóa 08 chữ số thuộc nhóm 04 chữ số đó.

2. Trường hợp quy định đến phân nhóm 06 chữ số: Áp dụng đối với toàn bộ các mã số hàng hóa 08 chữ số thuộc phân nhóm 06 chữ số đó.

3. Trường hợp quy định chi tiết đến mã HS 08 chữ số: Chỉ áp dụng duy nhất đối với mã số 08 chữ số cụ thể đó.

Quy định nghiêm cấm đối với linh kiện cũ và sản phẩm tân trang (Refurbished)

Một nội dung then chốt của Thông tư 63/2026/TT-BKHCN là việc siết chặt kiểm soát đối với hàng tân trang và linh kiện tháo rời:

• Cấm nhập khẩu bộ phận, phụ kiện cũ: Toàn bộ bộ phận, phụ kiện, cụm linh kiện và linh kiện điện tử đã qua sử dụng của các sản phẩm thuộc Danh mục cấm nhập khẩu đều bị cấm nhập khẩu vào Việt Nam.

• Cấm nhập khẩu sản phẩm tân trang (Refurbished): Sản phẩm công nghệ số tân trang có mã HS thuộc Danh mục cấm ban hành kèm theo Thông tư 63/2026/TT-BKHCN đều bị cấm nhập khẩu.

Định nghĩa pháp lý về sản phẩm tân trang: Sản phẩm công nghệ số tân trang là sản phẩm công nghệ số đã qua sử dụng, được sửa chữa hoặc thay thế linh kiện nhằm khôi phục chức năng, chất lượng và hình thức tương đương sản phẩm mới; đồng thời đáp ứng các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật, chế độ bảo hành và quy định về nhãn hàng hóa như đối với sản phẩm mới. Tuy nhiên, dù đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn và có chế độ bảo hành như hàng mới, nếu thuộc mã HS nằm trong Danh mục cấm thì vẫn bị cấm nhập khẩu tuyệt đối.

4. Các Trường Hợp Miễn Trừ Pháp Lý và Quy Định Chuyển Tiếp

Mặc dù quy định cấm nhập khẩu mang tính bao quát, Thông tư 63/2026/TT-BKHCN vẫn đưa ra các quy định miễn trừ cụ thể nhằm phục vụ hoạt động sản xuất công nghiệp, nghiên cứu khoa học và bảo đảm quyền lợi hợp pháp cho các hồ sơ nhập khẩu đã được phê duyệt trước đó.

Các loại thiết bị được loại trừ khỏi Danh mục cấm

Các nhóm thiết bị sau đây đã qua sử dụng không thuộc phạm vi cấm nhập khẩu của Thông tư 63/2026/TT-BKHCN nếu đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật hoặc mục đích sử dụng quy định:

• Máy in và máy photocopy kỹ thuật số đa màu: Được phép nhập khẩu theo quy định chuyên ngành.

• Máy in và máy photocopy kỹ thuật số đơn sắc: Được phép nhập khẩu nếu thuộc loại có khả năng in, sao chụp khổ A0 hoặc đạt tốc độ in/sao chụp từ 35 trang A4/phút trở lên.

• Thiết bị phục vụ công nghiệp bán dẫn và R&D công nghệ số: Dây chuyền công nghệ, máy móc, thiết bị, công cụ đã qua sử dụng đáp ứng tiêu chí theo quy định pháp luật về công nghiệp công nghệ số, phục vụ trực tiếp cho dự án đầu tư sản xuất, đóng gói, kiểm thử sản phẩm vi mạch bán dẫn hoặc hoạt động đào tạo, nghiên cứu và phát triển (R&D) sản phẩm, dịch vụ công nghệ số.

Quy định chuyển tiếp đối với văn bản chấp thuận trước 01/01/2027

Đối với các lô hàng thuộc Danh mục cấm nhập khẩu nhưng đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp văn bản cho phép nhập khẩu theo quy định của pháp luật trước ngày 01/01/2027, doanh nghiệp tiếp tục được phép thực hiện việc nhập khẩu theo đúng nội dung và trong thời hạn hiệu lực ghi trên văn bản cho phép đó.

5. Chế Định Pháp Luật Về Quản Lý Ngoại Thương Và Hành Vi Vi Phạm

Hoạt động nhập khẩu thiết bị công nghệ số chịu sự điều chỉnh trực tiếp của Luật Quản lý ngoại thương 2017. Việc cố tình nhập khẩu hàng hóa thuộc danh mục cấm sẽ bị coi là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng.

Quyền tự do kinh doanh xuất nhập khẩu (Điều 5 Luật Quản lý ngoại thương 2017)

Luật Quản lý ngoại thương 2017 bảo hộ quyền tự do kinh doanh xuất nhập khẩu của thương nhân, nhưng quy định rõ giới hạn đối với hàng hóa bị cấm:

1. Đối với thương nhân Việt Nam (không có vốn đầu tư nước ngoài): Được quyền kinh doanh xuất nhập khẩu các loại hàng hóa không phụ thuộc vào ngành nghề đăng ký kinh doanh, trừ các hàng hóa thuộc Danh mục cấm xuất khẩu, cấm nhập khẩu và hàng hóa tạm ngừng xuất nhập khẩu.

2. Đối với thương nhân có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) và chi nhánh thương nhân nước ngoài tại Việt Nam: Thực hiện quyền xuất khẩu, nhập khẩu theo quy định của Luật Quản lý ngoại thương 2017, các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên và lộ trình do Bộ Công Thương công bố.

3. Yêu cầu về phân loại: Hàng hóa xuất nhập khẩu phải được công bố chi tiết tương ứng với Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam theo pháp luật hải quan.

Các hành vi bị nghiêm cấm trong quản lý ngoại thương (Điều 7 Luật Quản lý ngoại thương 2017)

Điều 7 Luật Quản lý ngoại thương 2017 liệt kê cụ thể các hành vi vi phạm pháp luật trong hoạt động ngoại thương. Trong đó, khoản 4 và khoản 6 Điều 7 quy định rõ:

• Nghiêm cấm xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa bị cấm xuất khẩu, cấm nhập khẩu: Ngoại trừ trường hợp được Thủ tướng Chính phủ cho phép nhập khẩu phục vụ mục đích đặc biệt (như nghiên cứu khoa học, quốc phòng an ninh theo quy định tại khoản 2 Điều 10 và khoản 1 Điều 14 Luật Quản lý ngoại thương 2017).

• Nghiêm cấm gian lận, làm giả giấy tờ: Lợi dụng, làm giả hồ sơ, chứng thư hải quan, khai sai mã HS hoặc khai gian dối tình trạng hàng hóa tân trang/hàng mới để nhập khẩu hàng cũ bị cấm.

6. Lưu Ý Quan Trọng Và Hướng Dẫn Chi Tiết Cho Doanh Nghiệp Và Người Tiêu Dùng

Để tránh rủi ro pháp lý và tổn thất tài chính khi Thông tư 63/2026/TT-BKHCN chính thức áp dụng từ ngày 01/01/2027, các thương nhân và cá nhân cần lưu ý các nội dung hướng dẫn thực thi dưới đây.

Phân biệt giữa "Nhập khẩu biên giới" và "Lưu thông nội địa"

Một điểm đặc biệt quan trọng cần làm rõ là phạm vi điều chỉnh của Thông tư 63/2026/TT-BKHCN chỉ áp dụng đối với hoạt động nhập khẩu hàng hóa qua cửa khẩu, biên giới Việt Nam.

Quy định này không cấm và không ảnh hưởng đến việc mua bán, trao đổi, sửa chữa hoặc sử dụng các thiết bị điện thoại cũ, máy tính cũ đang lưu hành hợp pháp trên thị trường nội địa Việt Nam. Người tiêu dùng và các cửa hàng bán lẻ trong nước vẫn được phép mua bán các sản phẩm cũ đã được nhập khẩu hợp pháp trước đó hoặc được thu mua từ người dùng trong nước.

Hướng dẫn chi tiết quy trình kiểm soát cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu

Doanh nghiệp kinh doanh thiết bị điện tử, máy tính, viễn thông cần chủ động thực hiện các bước sau trước mốc thời điểm ngày 01/01/2027:

1. Rà soát danh mục hàng hóa kinh doanh: Tiến hành đối chiếu toàn bộ các mặt hàng dự kiến nhập khẩu với danh mục mã HS 08 chữ số quy định tại Phụ lục Thông tư 63/2026/TT-BKHCN.

2. Đánh giá các hợp đồng nhập khẩu hàng tân trang (Refurbished): Ngừng ký kết các hợp đồng mua hàng tân trang đối với các mã HS bị cấm nếu thời điểm giao hàng và mở tờ khai hải quan diễn ra từ ngày 01/01/2027 trở đi.

3. Xử lý các giấy phép nhập khẩu chuyển tiếp: Nếu doanh nghiệp đã được cấp văn bản chấp thuận nhập khẩu thiết bị cũ trước ngày 01/01/2027, cần đẩy nhanh tiến độ làm thủ tục thông quan trước khi văn bản đó hết hiệu lực.

4. Lưu giữ chứng từ chứng minh xuất xứ và tình trạng hàng hóa: Đối với các lô hàng nhập khẩu mới, doanh nghiệp cần chuẩn bị đầy đủ chứng thư kiểm định, hóa đơn chứng từ để chứng minh hàng hóa là hàng mới 100%, tránh tình trạng bị cơ quan Hải quan giữ lô hàng để xác minh tình trạng "đã qua sử dụng".

Trường hợp vi phạm nhập khẩu hàng công nghệ cũ thuộc danh mục cấm mà không có giấy phép đặc biệt của cơ quan thẩm quyền, doanh nghiệp sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan, buộc tái xuất hàng hóa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam hoặc bị tịch thu tiêu hủy theo quy định pháp luật.

Nếu cần hỗ trợ tư vấn pháp lý và thực hiện các thủ tục liên quan về các tranh chấp Dân sự. Quý khách hàng vui lòng liên hệ Luật Nam Sơn LST hoặc Luật sư Nguyễn Thành Trung (Ls Trung) thông qua đội ngũ hỗ trợ:          

1. Thư ký Tình: 0985 536 299             

2. Trợ lý Hoàng: 0965 455 832         

3. Trợ lý Hồng Anh: 0966 651 840        

4. Thư ký Nguyệt Hà: 0386 912 828         

5. Thư ký Hồng Hà: 0933 340 866        

📱 Fanpage: NAM SƠN LST Law Firm        

📌 Lưu ý: Vui lòng liên hệ qua điện thoại để được hỗ trợ nhanh chóng (không tiếp nhận tư vấn qua Messenger).